Gazetari britanik Vaugan Smith rrëfen përjetimet nga fronti i luftës në Kosovë, duke ndarë pamje të tmerrshme nga sulmi mbi familjen Jashari dhe pasojat që ndikuan botën.
Gazetari dhe dokumentaristi britanik, Vaugan Smith, ka ndarë për herë të parë në detaje rrëfimin e tij tronditës mbi luftën e fundit në Kosovë. I njohur për rolin e tij si dëshmitar dhe transmetues i pamjeve të masakrës ndaj familjes Jashari në Prekaz, Smith tregoi për RTK momentet e rrezikshme që kaloi për të dokumentuar të vërtetën.
Ai kujtoi se kishte informacion për një sulm të forcave serbe në fshatin Prekaz, ku vendosi të shkonte për të raportuar. “Kur filluam të tërhiqeshim, dëgjova një krismë të fortë kallashnikovi që vinte në drejtimin tonë. E ndjeva se diçka më kishte goditur në bark, por nuk mendova shumë sepse nuk ndjeva dhimbje,” tha Smith.
Pavarësisht rrezikut, ai arriti të largohej nga zona dhe të ruante pamjet e incizuara, të cilat më pas u bënë dokumente historike. Ai u shpreh krenar për punën që kishte bërë si gazetar konkurrues dhe i përkushtuar ndaj së vërtetës.
Në intervistën e dhënë në emisionin “Info Plus”, Smith theksoi se ajo që kishte parë në Prekaz ishte përtej çdo përvoje të mëparshme. Ai tha se bota nuk do të kishte njohur historinë e Adem Jasharit nëse nuk do të ishin bërë publike ato pamje.
Sipas tij, ndikimi i diasporës shqiptare ishte i madh në ndërgjegjësimin ndërkombëtar për krimet që po ndodhnin në Kosovë. “Nuk bëhej fjalë vetëm për njerëz me maska, por për një krim të madh që po ndodhte,” u shpreh ai.
Smith tregoi më tej se kishte vizituar Skënderajn dhe kishte filmuar trupat e pajetë të afërsisht 60 personave. Mes tyre, ai pa edhe trupa të anëtarëve të familjes që ishin ekzekutuar brutalisht.
Ai tha se nuk kishte ndjerë frikë gjatë momentit të xhirimeve, por më vonë e kuptoi se kishte qenë me fat që nuk ishte vrarë. “Edhe ju keni qenë me fat që patët mundësinë të dëgjoni dhe shihni këtë rrëfim, sepse i gjithë ky dokumentim çoi te ndërhyrja ndërkombëtare dhe më pas te liria e Kosovës,” tha ai.
Smith shpjegoi se transmetimi i pamjeve nga Kosova ishte një sfidë e vështirë, sidomos përmes një televizioni të pavarur si “Frontline News TV”, të cilin e drejtonte vetë.
Ai ka qenë gjithashtu themelues i “Frontline Club” në Londër, një vend i njohur për mbledhjen e gazetarëve që raportojnë nga zonat e konfliktit.
Gazetari u përshkrua nga “The Guardian” si një ish-oficer ushtrie, gazetar aventurier dhe liberal i krahut të djathtë, duke nënvizuar kompleksitetin e karakterit dhe përvojave të tij.
Në rrëfimin e tij, Smith nuk u ndal vetëm te ngjarjet e Prekazit, por edhe te impakti që pamjet e publikuara patën në politikën ndërkombëtare dhe ndërgjegjen globale.
Ai theksoi se pa ato incizime, shumë krime serbe do të ishin mbuluar nga heshtja dhe mungesa e vëmendjes ndërkombëtare.
Dokumentimi i tij ndihmoi që historia e Kosovës të mos mbetet në errësirë dhe të jetë pjesë e arkivave të së vërtetës.
Ai përfundoi rrëfimin duke nënvizuar rëndësinë e gazetarisë së lirë në kohë lufte dhe duke e konsideruar misionin e tij si një kontribut për drejtësinë.
Përmes guximit të tij, u zbuluan fakte që ndryshuan fatin e një kombi dhe u ruajtën për brezat e ardhshëm si kujtesë për sakrificën dhe qëndresën.
